10-08-2022

Artykuły

Pobierz PDF Uprawa rzepaku — dlaczego warto wapnować rzepak?


Jak uprawiać rzepak krok po kroku?

Najważniejsze w uprawie rzepaku jest zapewnienie odpowiedniego odczynu gleby. Optymalna wartość pH dla tej rośliny wynosi 5,8. Niższe pH gleby skutkuje złym rozwojem na początku wzrostu i w kolejnych fazach rozwoju. W warunkach o niższym pH rośliny te nie przyswajają odpowiednio składników odżywczych. Dlatego najlepszym rozwiązaniem jest wykonanie zabiegu wapnowania w okresie przedplonu. Skutecznymi preparatami są wapna granulowane. W przypadku rzepaku wskazane jest stosowanie nawozów granulowanych wapniowo-magnezowych, takich jak SuperMag.

Jak przygotować pole pod uprawę rzepaku?

Aby zapewnić roślinom odpowiedni wzrost, trzeba zadbać o odpowiednie warunki. Rzepak powinien być sadzony zgodnie z zasadami płodozmianu. Najlepsze efekty w plonowaniu osiąga się, gdy jest on siany po wczesnych ziemniakach, roślinach strączkowych lub mieszankach zbożowo-strączkowych. Rzepak nie powinien trafić na pole:

  • po burakach cukrowych ze względu na podobne szkodniki;
    sam po sobie ze względu na pogorszenie jakości nasion.

Często zdarza się jednak, że rzepak jest wysiewany na polu zaraz po innym zbożu. Należy wówczas zniszczyć pozostałe ściernisko poprzez podorywkę i talerzowanie. Następnie trzeba zrobić orkę siewną na około 21 cm, by gleba zdążyła “osiąść” przed wysiewem rzepaku.

Jak należy wysiewać rzepak?

Rzepak wysiewa się w ilości ok. 3,5 kg na hektar. Należy go wysiewać na głębokości od 1,5 do 2 cm. Daje to przełożenie na ok. 70–80 roślin rzepaku na 1 m2. Wysiew rzepaku ozimego odbywa się w ściśle określonym czasie. Jeśli opóźni się go o 7 dni, będzie to skutkowało spadkiem plonowania o 8%, z kolei opóźnienie wynoszące 14 dni spowoduje pogorszenia plonowania o 15%. Najlepszym czasem do wysiewu rzepaku jest sierpień. Wysiew odbywa się:

  • ok. 15 sierpnia w północno-wschodnich rejonach Polski;
  • ok. 20 sierpnia w centralnej części Polski;
  • ok. 25 sierpnia w zachodnim rejonie Polski.

Dzięki przestrzeganiu terminu siewu rzepak w okresie zimowym będzie miał dobrze wykształconą bryłę korzeniową i grubą szyjkę korzeniową, a także rozetę składającą się z 6–8 liści, co pozytywnie wpłynie na jego przezimowanie.

Jak należy nawozić rzepak?

Przede wszystkim należy przeprowadzić laboratoryjną analizę zasobności gleby w składniki odżywcze. Dzięki temu będzie można obliczyć odpowiednie dawki minerałów, jakie są konieczne do nawożenia pola rzepaku. Przyjmuje się, że do wyprodukowania 1 tony nasion ze słomą potrzeba:

  • ok. 55 kg azotu;
  • ok. 28 kg tlenku fosforu;
  • ok. 45 kg tlenku potasu;
  • ok. 6 kg magnezu;
  • ok. 14–20 kg siarki.

Bardzo istotne w uprawie rzepaku jest jego jesienne nawożenie borem. Jeśli pojawi się niedobór tego składnika, system korzeniowy może nie rozwinąć się odpowiednio. Bor ważny jest także w okresie kwitnienia rośliny.

Rzepak powinien mieć również stały dostęp do magnezu i siarki. Wiosną z kolei kluczowe jest obfite nawożenie azotem.
Wapń i magnez są jednymi z najważniejszych makropierwiastków niezbędnych dla roślin. Ich znaczenie nie ogranicza się tylko do zmiany odczynu gleby. Wpływają one również na szereg procesów fizjologicznych zachodzących w roślinie oraz warunkują wysoką jakość i wielkość zebranego plonu. Szacuje się, że zastosowanie 1 t∙ha-1 wapna granulowanego Polcalc III Generacji spowoduje poprawę pH gleby oraz wzrost plonu nasion rzepaku o 0,6 t∙ha-1 w porównaniu do kontroli, co w przypadku sprzedaży dałoby dodatkową kwotę w wysokości 1860 zł∙ha-1 (cena skupu na dzień 01.07.2022). Jeżeli kwotę tą pomniejszymy o średnią cenę zakupu wapna granulowanego Polcalc III Generacji uzyskamy zysk wynoszący 1360 zł∙ha-1 (Ryc. 1). Przedstawione wyniki jednoznacznie wskazują, że zastosowanie 1 t∙ha-1 wapna granulowanego Polcalc III Generacji pozwala na efektywniejsze wykorzystanie przez rośliny rzepaku makropierwiastków z nawozów mineralnych NPK, których aktualny koszt zakupu wynosi 3100 zł∙ha-1 dla plonu nasion rzepaku na poziomie 3,5 t∙ha-1. W przypadku gleb ubogich w magnez wskazane jest natomiast zastosowanie granulowanego wapna SuperMag, które zawiera magnez w formie przyswajalnej dla roślin. Szacuje się, że w przypadku zastosowania 1 t∙ha-1 tego nawozu przyrost plonu nasion rzepaku wyniesie 0,92 t∙ha-1, co przy cenie skupu na dzień 01.07.2022 pozwoliłoby na uzyskanie 2,152 zł∙ha-1 zysku (Ryc. 2).

Ryc. 1. Wpływ granulowanego wapna Polcalc III Generacji na plonowanie rzepaku

 

Ryc. 2. Wpływ granulowanego wapna SuperMag z przyswajalnym magnezem na plonowanie rzepaku

Do prawidłowego wzrostu rzepak potrzebuje też mikroelementów. Na 1 tonę zebranych nasion roślina ta pobiera:

  • od 60 do 120 g boru;
  • od 10 do 40 g miedzi;
  • od 50 do 100 g manganu;
  • od 1 do 2 g molibdenu;
  • od 160 do 180 g cynku;
  • ok. 260 g żelaza.

Jeśli rzepak będzie miał zapewnione wszystkie mikro- i makroelementy, zachowa zdrowie i wysokie plonowanie.

Jak chronić uprawę rzepaku?

Jeśli chodzi o ochronę upraw rzepaku, istotne jest zabezpieczenie odpowiednimi preparatami przed:

  • pojawiającymi się chwastami dwu- lub jednoliściennymi i samosiewami zbóż;
  • pojawiającymi się szkodnikami;
  • chorobami grzybowymi.

Preparaty chroniące rzepak przed chorobami grzybowymi działają dodatkowo jako regulatory wzrostu i zapobiegają jego nadmiernemu rozrostowi.

Jak i kiedy zbierać rzepak?

Zbiór rzepaku odbywa się najczęściej na początku lipca. Wszystko zależy od warunków pogodowych, a także od gotowości roślin do zbioru. Czasami zdarza się tak, że cała plantacja nie dojrzewa jednocześnie. Aby nie pojawiły się straty w zbiorach plonów, można zabezpieczyć je specjalnymi preparatami “sklejającymi”. Zapobiegną one osypywaniu się nasion. Najczęściej rzepak zbiera się za pomocą kombajnu tzw. metodą jednofazową. Żeby przystąpić do zbioru, rośliny muszą mieć takie cechy jak:

  • czarny kolor nasion;
  • brązowy kolor strąków;
  • wilgotność poniżej 11%.

Jakie rodzaje rzepaku można uprawiać?

W Polsce mamy wiele odmian rzepaku. Różnią się one między sobą wielkością i czasem plonowania. Najlepiej jest zebrać informacje o każdej odmianie i dostosować ją do obszaru, na którym znajduje się uprawa, oraz do warunków glebowych. Jeśli uprawia się rzepak na dużych obszarach, warto rozważyć uprawę odmian o różnym czasie plonowania. Dzięki temu zdąży się zebrać cały plon bez strat spowodowanych osypywaniem się nasion.

Rzepak można wysiewać na dwa sposoby:

  • rzepak jary – wysiewa się go na początku kwietnia;
  • rzepak ozimy – wysiewa się go od połowy sierpnia; wysiew rzepaku ozimego jest bardziej popularny.

Dlaczego warto wapnować rzepak?

Na polu rzepaku powinno zostać zastosowane wapno granulowane, zanim jeszcze zostaną wysiane rośliny. Należy pamiętać, że nasze produkty Polcalc są ekologiczne i można je stosować również pogłównie po roślinach. Najlepsze rezultaty przynosi wysiew wapna magnezowego. Takie wapnowanie można zrobić na przedplonie. Pozwala to uzyskać optymalne dla wzrostu rzepaku pH gleby, które wynosi 5,8. Dzięki temu roślina może odpowiednio przyswajać składniki pokarmowe. Jeżeli ziemia jest bardzo zakwaszona, zaleca się wapnowanie gleby granulowanym wapnem węglanowym na rok przed założeniem uprawy rzepaku.

Pozostałe artykuły:


Zapoznałem się
Nasza strona korzysta z plików cookies generowanych w jedynie w celach pomiarów statystycznych. Jeżeli nie zablokujesz plików cookies w swojej przeglądarce internetowej, to tym samym zgadzasz się na ich używanie oraz zapisanie w pamięci urządzenia.